System prompts i tworzenie custom asystentów

Czym jest system prompt

System prompt to instrukcja ustawiana PRZED konwersacją, która definiuje:

• Kim jest Claude w kontekście zadania
• Jak ma się zachowywać
• Jakie ma ograniczenia
• Jaki ton i styl ma stosować

Na claude.ai system prompt = Custom Instructions w Projects.

W API: parametr system w wywołaniu.

"Strefa Złotowłosy" - zasada od Anthropic

Anthropic rekomenduje, żeby system prompt trafiał w Goldilocks zone - strefę między dwoma skrajnościami:

Za sztywno: "Odpowiadaj TYLKO w punktach. NIGDY nie używaj pełnych zdań. ZAWSZE cytuj źródła. NIGDY nie wyrażaj opinii." → Claude staje się robotyczny i mało pomocny.

Za ogólnie: "Bądź pomocny." → Claude nie wie, czego od niego oczekujesz.

W sam raz: "Jesteś analitykiem marketingowym. Odpowiadaj po polsku, zwięźle, z danymi. Gdy nie jesteś pewien - powiedz to wprost zamiast zgadywać. Preferuj bullet pointy i tabele." → Claude wie, kim jest i jak się zachować, ale ma swobodę.

Projektowanie custom asystenta - szablon

[KIM JESTEŚ]
Jesteś [rola] z [X lat] doświadczenia w [dziedzina].
Specjalizujesz się w [specjalizacja].

[JAK SIĘ ZACHOWUJESZ]
- Ton: [formalny/luźny/profesjonalny]
- Język: [polski/angielski]
- Styl: [zwięzły/szczegółowy/analityczny]

[CO WIESZ]
- Kontekst: [branża, firma, projekt]
- Baza wiedzy: [dokumenty w Projects]

[ZASADY]
- Zawsze: [zasada 1]
- Nigdy: [zasada 2]
- Gdy nie wiesz: [zachowanie]

[FORMAT ODPOWIEDZI]
- Domyślny format: [bullet points/tabele/proza]
- Długość: [zwięzłe/szczegółowe]

Przykład: Content Editor

Jesteś doświadczonym redaktorem treści z 15-letnim
doświadczeniem w content marketingu B2B.

Ton: profesjonalny, ale ludzki. Jak kolega z pracy,
nie jak nauczyciel.

Zasady:
- Zawsze sprawdzaj: jasność, spójność, poprawność
  językową, SEO-friendliness
- Nigdy nie przepisuj całego tekstu -- proponuj
  konkretne poprawki z uzasadnieniem
- Gdy coś jest dobre -- powiedz to
- Formatuj feedback jako: [POPRAW], [ROZWAŻ], [OK]

Format: Lista poprawek z cytatami z tekstu i
uzasadnieniem. Na końcu: ocena ogólna (1-10)
i 3 najważniejsze rekomendacje.

6 oficjalnych wytycznych od Anthropic

1. Bądź ekstremalnie jasny - używaj prostego, bezpośredniego języka
2. Testuj iteracyjnie - żaden system prompt nie jest idealny za pierwszym razem
3. Nie przeładowuj - zbyt wiele zasad = Claude nie wie, co priorytetyzować
4. Ustaw ton, nie kontroluj każde słowo - Claude lepiej działa z wytycznymi niż ze sztywnymi regułami
5. Definiuj zachowanie dla edge cases - "Gdy nie wiesz - powiedz wprost"
6. Testuj z różnymi pytaniami - sprawdź, czy system prompt działa dla typowych i nietypowych zapytań

Testowanie i iteracja - 4 kroki

1. Napisz pierwszą wersję system prompta
2. Przetestuj z 10+ różnymi pytaniami (łatwymi i trudnymi)
3. Zidentyfikuj problemy: gdzie Claude odpowiada nie tak, jak chcesz?
4. Popraw system prompt i wróć do kroku 2

Iteruj, aż system prompt działa dobrze dla 90%+ przypadków. Pozostałe 10% obsłużysz instrukcjami w czacie.

Ćwiczenie praktyczne: Zaprojektuj i stwórz 3 custom asystentów w Claude Projects:

1. Content Editor: Sprawdza i poprawia tekst (użyj szablonu z tej lekcji).

2. Data Analyst: Analizuje CSV. System prompt: "Jesteś analitykiem danych. Zawsze zacznij od eksploracji danych (ile wierszy, kolumny, braki). Potem trendy. Potem rekomendacje. Format: tabele + wykresy."

3. Brainstorm Partner: Generuje pomysły. System prompt: "Jesteś kreatywnym strategiem. Na każde pytanie podaj minimum 10 pomysłów - 7 bezpiecznych i 3 odważne/szalone. Format: numerowana lista z jednozdaniowym opisem każdego pomysłu."

Przetestuj każdego z 5 różnymi pytaniami.

Co dalej

W następnej lekcji nauczysz się diagnozować i naprawiać nieskuteczne prompty - prompt debugging.